ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla tırmanan kriz, özellikle enerji taşımacılığı açısından kritik olan bölgede tanker trafiğini yavaşlattı. Bu gelişmeler, küresel jet yakıtı fiyatlarının kısa sürede ciddi şekilde artmasına neden oldu.

Verilere göre ABD’de jet yakıtı fiyatı kısa bir zaman diliminde iki kattan fazla yükseldi. Argus ABD Jet Yakıt Endeksi’ne göre galon fiyatı 27 Mart itibarıyla yaklaşık 2,17 dolardan 4,57 dolara çıktı. Bu artış, havayolu şirketlerinin maliyetlerini doğrudan yukarı çekiyor.

Uzmanlar, mevcut fiyat seviyelerinin devam etmesi halinde şirketlerin yakıt stoklarının birkaç hafta içinde kritik seviyelere inebileceğini belirtiyor. Bu durumun, uçuşlarda azalmaya ve bilet fiyatlarında artışa neden olabileceği ifade ediliyor.

United Airlines CEO’su Scott Kirby, artan yakıt maliyetleri nedeniyle kısa vadede uçuş kapasitesini yaklaşık yüzde 5 azaltmayı planladıklarını açıkladı. Kirby, mevcut fiyatların sürmesi halinde şirketin yıllık maliyetlerinin 11 milyar dolar artabileceğini dile getirdi.

Benzer şekilde Delta Air Lines CEO’su Ed Bastian da yalnızca mart ayında yakıt giderlerindeki artışın şirkete 400 milyon dolara kadar ek yük getirdiğini ve bu artışın bilet fiyatlarına yansımaya başladığını söyledi.

Arz Krizi Endişesi

Orta Doğu, küresel jet yakıtı tedarikinde kritik bir konumda bulunuyor. Bölgeden günlük yaklaşık 1,1 milyon varil ihracat yapılırken, bu miktar dünya tüketiminin yüzde 15 ila 17’sine karşılık geliyor.

Ancak Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksaklıklar, bu arzın küresel pazarlara ulaşmasını zorlaştırıyor. Tanker trafiğindeki yavaşlama, enerji piyasalarında belirsizliği artırırken havacılık sektöründe maliyet baskısını derinleştiriyor.

Analistler, yaşanan gelişmelerin yalnızca ABD ile sınırlı kalmayacağını, küresel ölçekte uçak bileti fiyatlarının yükselmesine ve seyahat planlarının yeniden gözden geçirilmesine neden olabileceğini belirtiyor.

Airbus tarafından yayınlanan açıklamada, kısa süre önce yaşanan bir olayın analizinin ardından kritik verilerin yoğun güneş radyasyonundan etkilenerek uçuş kontrol sistemlerinde bozulmaya yol açabileceğinin tespit edildiği belirtildi. Şirket, bu durumdan çok sayıda A320 ailesi uçağının etkilenebileceğini değerlendirerek operatörleri Acil Operatör Uyarısı (AOT) yoluyla bilgilendirdi. Bu talimatın, Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı (EASA) tarafından yayınlanacak acil uçuşa elverişlilik direktifine de yansıtılması bekleniyor.

Airbus, alınan önlemlerin kısa vadede operasyonlarda aksamalara neden olabileceğini kabul ederken, güvenliğin her zaman en yüksek öncelik olduğu vurgusunu yineledi.

THY: 8 Uçağımızda Gerekli İşlemler Tamamlanıyor

Türk Hava Yolları İletişim Başkanı Yahya Üstün, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Airbus’ın yayınladığı uyarının filodaki 8 adet A320 uçağını kapsadığını belirtti. Üstün, bu uçaklarda gerekli işlemlerin talimatlara uygun şekilde yürütüldüğünü ve tamamlandıktan sonra yeniden hizmete döneceklerini ifade etti. THY, operasyonların güvenli şekilde kesintisiz devam ettiğini vurguladı.

Pegasus: A320 Filomuzda Güvenlik Prosedürleri Başlatıldı

Pegasus Hava Yolları da Airbus’ın global AOT duyurusunun ardından filosundaki A320 ailesi uçaklarda gerekli güvenlik uygulamalarının başlatıldığını açıkladı. Şirket, EASA ve Airbus ile koordineli çalıştıklarını belirterek olası uçuş iptalleri ve gecikmeleri için yolcuların bilgilendirmeleri takip etmelerini istedi.

AJet: 7 Uçak Geçici Olarak Seferden Çekildi

AJet Basın Müşaviri Mehmet Yeşilkaya, Airbus’ın duyurusu doğrultusunda filodaki 7 A320 uçağının geçici olarak seferden çekildiğini duyurdu. Yeşilkaya, gerekli yazılım güncellemelerinin uygulanmasının ardından bu uçakların tekrar operasyonlara döneceğini belirterek, sürecin genel operasyonu etkilemediğini ve uçuşların güvenli şekilde sürdüğünü ifade etti.

ABD’de hükümetin kapalı kalması hava ulaşımını olumsuz etkilemeye devam ediyor.

Federal Havacılık İdaresi (FAA), perşembe günü yaptığı açıklamada kapanma nedeniyle ülke genelindeki 40 havalimanında uçak seferlerinin azaltılacağını duyurdu. Kararın ardından dün itibarıyla, hafta sonunu da kapsayacak şekilde çok sayıda uçuş iptal edildi.

Havayolu analistlerinin verilerine göre, yaklaşık 800’ü dün olmak üzere pazar gününe kadar bin 700’den fazla sefer iptal edildi.

GECİKMELER ÖNLENEMEDİ

İptallerle birlikte birçok yolcu, uçuşlarında saatler süren gecikmeler yaşadı. Perşembe gününden bu yana en az 4 bin 300’ü dün olmak üzere toplamda yaklaşık 7 bin uçuş ertelendi.

Yetkililer, sefer sayılarının azaltılmasının nedeninin, kapanma nedeniyle maaşları ödenemeyen federal hava trafik kontrolü ve güvenlik çalışanlarının işbaşı yapamaması olduğunu belirtti. FAA yetkilileri, kararın hava ulaşımında güvenlik zafiyeti oluşmaması amacıyla alındığının altını çizdi.

SEFERLERDEKİ AZALMA ARTABİLİR

FAA, 40 havalimanındaki sefer azalmasının hükümetin kapalı kalmaya devam etmesi durumunda kademeli olarak artacağını açıkladı. Dün 800 uçuşun iptaliyle başlayan yüzde 4’lük düşüşün, gelecek salı yüzde 6’ya, perşembe yüzde 8’e ve cuma yüzde 10’a çıkması bekleniyor.

ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, Kongre’deki çıkmazın sürmesi halinde seferlerdeki azalma oranının yüzde 15 ila 20’ye kadar yükselebileceğini belirtti. Duffy, hükümet yeniden açıldığında hava trafik kontrolü çalışanlarının hemen görevlerine dönemeyebileceğini de ifade etti.

TRUMP’TAN “KÖPEK GİBİ HİZAYA GELİYORLAR” ÇIKIŞI

Hükümetin 39 gündür kapalı olması krizi derinleştirirken, Başkan Donald Trump Demokratlara “köpek gibi hizaya geliyorlar” diyerek bir kez daha gündeme oturdu.

Trump, Demokratların Cumhuriyetçilerle birlikte Senato’daki “filibuster” kuralının kaldırılması yönünde adım atmaktan “ölümüne korktuğunu” öne sürdü.

Sosyal medya hesabından açıklama yapan Trump, “Hükümetin kapanması konusunda köpek gibi hizaya geliyorlar Cumhuriyetçiler filibusterı paramparça etmeli ve uzun süredir beklenen yüzlerce politika zaferini, örneğin kimlikle oy kullanma kuralını, hemen onaylamalı.” ifadelerini kullandı.