ABD Başkanı Donald Trump, daha önce Hürmüz Boğazı üzerinde görev yapan ABD ordusuna ait bir helikopterin İran tarafından düşürüldüğünü açıklamış ve bu saldırıya karşılık verileceğini duyurmuştu. Bu açıklamanın ardından ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’a yönelik askeri operasyonların başlatıldığını bildirdi.

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, operasyonların ABD helikopterine yönelik saldırıya karşı meşru müdafaa kapsamında gerçekleştirildiği belirtildi. Açıklamada, operasyonların İran’ın saldırgan tutumuna karşı orantılı bir yanıt niteliği taşıdığı vurgulandı.

Daha sonra yapılan bilgilendirmede ise söz konusu operasyonların tamamlandığı duyurulurken, ABD güçlerinin bölgede yüksek hazırlık seviyesinde görev yapmaya devam ettiği kaydedildi.

Trump: İran Büyük Bir Fırsatı Kaçırdı

Operasyonların ardından Truth Social hesabından açıklama yapan ABD Başkanı Donald Trump, İran yönetimini hedef alan sert ifadeler kullandı.

Trump, İran’ın müzakere fırsatlarını değerlendirmediğini savunarak, ülkenin bunun sonuçlarıyla karşı karşıya kalacağını öne sürdü. İran ordusunun ciddi kayıplar verdiğini iddia eden Trump, Tahran yönetiminin bölgedeki etkisinin zayıfladığını söyledi.

ABD Başkanı ayrıca İran’ın anlaşma yolunu tercih etmekte geciktiğini belirterek, bunun bedelinin ağır olacağını ifade etti.

Yeni Operasyon Sinyali

Trump açıklamasında, İran’daki bazı stratejik tesislerin yeniden hedef alınabileceği mesajını da verdi. Bölgede çatışmaların yeniden şiddetlenebileceğine işaret eden Trump, yeni bir askeri operasyon emri vermeye yakın olduğunu dile getirdi.

Bu açıklamalar, ABD ile İran arasındaki gerilimin önümüzdeki günlerde daha da artabileceği yönündeki endişeleri güçlendirdi.

İran’dan Karşılık Mesajı

ABD’nin operasyonlarına İran cephesinden de sert yanıt geldi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada ülkesinin baskılara boyun eğmeyeceğini belirtti.

Arakçi, İran’ın silahlı kuvvetlerinin her türlü saldırı ve tehdide karşı gerekli karşılığı verecek kapasiteye sahip olduğunu vurguladı.

Öte yandan İran Silahlı Kuvvetleri bünyesindeki Hatemül Enbiya Merkez Karargahı, ABD’nin bölgedeki bazı askeri noktalarının hedef alındığını açıkladı. Devrim Muhafızları Ordusu da Bahreyn’de bulunan ABD donanma unsurlarına yönelik operasyon gerçekleştirildiğini duyurdu.

Karşılıklı açıklamalar ve askeri hamleler, Orta Doğu’da güvenlik risklerinin yeniden yükseldiğine işaret ederken, uluslararası kamuoyu gelişmeleri yakından takip ediyor.

İran’dan İsrail’e yönelik füze saldırısı sonrası İsrail genelinde alarm verildi. Hava savunma sistemlerinin devreye girdiği olayda iki balistik füzenin etkisiz hale getirildiği açıklanırken, İran’dan gelen sert mesaj bölgedeki gerilimi daha da artırdı.

Orta Doğu’da tansiyon yeniden yükseldi. İsrail ile İran arasındaki gerilim, son gelişmelerle birlikte yeni bir boyut kazandı.

İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), İran’dan İsrail yönüne füze fırlatıldığının tespit edilmesinin ardından hava savunma sistemlerinin devreye alındığını duyurdu. Yapılan açıklamada, olası tehditlere karşı gerekli önlemlerin alındığı ve ülkenin çeşitli bölgelerinde alarm durumuna geçildiği belirtildi.

Yetkililer, özellikle İsrail’in kuzey kesimlerinde geniş bir alanda sirenlerin devreye girdiğini bildirdi. İsrail ordusu tarafından yapılan açıklamada, İran’dan fırlatılan iki balistik füzenin hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirildiği ifade edildi.

Öte yandan İran ordusundan yapılan açıklamada, İsrail’in Lübnan’daki askeri operasyonlarını genişletmesi veya İran’a yönelik herhangi bir karşılık vermesi halinde daha sert ve kapsamlı saldırılarla karşılaşabileceği uyarısında bulunuldu.

Günün ilerleyen saatlerinde İsrail makamları tarafından vatandaşlara güvenlik uyarıları yapılırken, bazı bölgelerde eğitim faaliyetlerinin geçici olarak durdurulduğu ve okulların tatil edildiği bildirildi.

Bölgede yaşanan son gelişmeler, İran ile İsrail arasındaki gerilimin daha da tırmanabileceğine yönelik endişeleri artırırken, uluslararası kamuoyu olası gelişmeleri yakından takip ediyor.

Son dönemde Orta Doğu’da tansiyonun yeniden yükselmesine neden olan gelişmeler arasında ABD ile İran arasında artan gerilim dikkat çekerken, İsrail’in Gazze ve Lübnan hattındaki askeri operasyonlarını sürdürmesi bölgede yeni bir çatışma dalgası ihtimalini gündeme taşıdı. Özellikle Lübnan cephesinde devam eden saldırılar, daha önce ilan edilen ateşkesin fiilen geçerliliğini yitirdiği yönündeki yorumları güçlendirdi.

İsrail savaş uçaklarının Beyrut’un güneyinde gerçekleştirdiği bombardımanın ardından bölgeden yoğun duman yükseldiği bildirildi. Yerel kaynaklar, saldırının ardından ambulansların hızla olay yerine sevk edildiğini ve bölgede güvenlik önlemlerinin artırıldığını aktardı. Patlamanın şiddeti çevre mahallelerde de hissedilirken birçok binada maddi hasar meydana geldiği ifade edildi.

İsrail Ordusu Radyosu tarafından yapılan açıklamada saldırının hedefinin Hizbullah’ın elit askeri birliklerinden biri olarak bilinen Rıdvan Gücü’ne bağlı üst düzey bir komutan olduğu öne sürüldü. İsrail tarafı operasyonun “önleyici güvenlik hamlesi” olduğunu savunurken, Lübnanlı yetkililer saldırının açık bir ateşkes ihlali olduğunu dile getirdi.

İsrail Başbakanı Netanyahu ise saldırının ardından yaptığı açıklamada operasyonun arkasında durdu. Netanyahu, Hizbullah’a karşı mücadeleyi sürdüreceklerini belirterek, “Bu operasyonun emrini doğrudan ben verdim” ifadelerini kullandı. Açıklama, bölgede yeni saldırıların gelebileceği yönündeki endişeleri artırdı.

İsrail basınında yer alan haberlerde, İsrail Hava Kuvvetleri’ne ait savaş uçaklarının yeni operasyonlar için hazır bekletildiği aktarıldı. Güvenlik kaynakları, gece boyunca Lübnan’ın farklı noktalarına yönelik ek saldırıların düzenlenebileceğini ileri sürdü. Bu gelişme, özellikle Beyrut ve güney bölgelerinde yaşayan siviller arasında büyük tedirginlik yarattı.

Öte yandan saldırının zamanlaması da dikkat çekti. ABD Başkanı Donald Trump kısa süre önce yaptığı açıklamada İsrail ile Hizbullah arasında yürürlükte bulunan ateşkesin üç hafta daha uzatıldığını duyurmuştu. Ancak Beyrut’a düzenlenen son hava saldırısı, sahadaki gerçek durumun diplomatik açıklamalarla örtüşmediğini ortaya koydu.

İsrail ordusu, son aylarda özellikle Lübnan’ın güneyinde yoğun hava operasyonları gerçekleştiriyor. İsrail’in 2 Mart tarihinde başlattığı geniş çaplı saldırıların ardından çok sayıda yerleşim yeri hedef alınmış, sınır hattındaki birçok bölge büyük ölçüde boşalmıştı. Lübnan hükümeti, saldırılar nedeniyle yerinden edilen insanların sayısının 1 milyonu geçtiğini açıklamıştı.

Lübnan Sağlık Bakanlığı’nın paylaştığı verilere göre ise mart ayından bu yana devam eden İsrail saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısı 2 bin 700’ü aşmış durumda. Yaralı sayısının ise çok daha yüksek olduğu belirtiliyor. Uluslararası kuruluşlar bölgede ciddi bir insani kriz yaşandığına dikkat çekerken, özellikle sivillerin hedef olduğu yönündeki iddialar dünya kamuoyunda tartışma yaratıyor.

Uzmanlar, İsrail’in Beyrut’a yönelik son saldırısının sadece Hizbullah’ı değil, aynı zamanda İran destekli bölgesel güç dengelerini de hedef aldığını değerlendiriyor. İran ile İsrail arasında doğrudan çatışma ihtimali konuşulurken, Lübnan cephesindeki gelişmelerin Orta Doğu genelinde daha büyük bir krizi tetikleyebileceği ifade ediliyor.

Bölgede yaşanan son gelişmeler, ateşkesin kalıcılığı konusunda ciddi soru işaretleri oluştururken, uluslararası toplumun yeni diplomatik girişimlerde bulunup bulunmayacağı merak konusu olmaya devam ediyor.

Trump, İran’ın sunduğu metni ayrıntılı biçimde incelediğini vurgulayarak, teklifin bazı yönlerinin kendisi açısından kabul edilebilir olmadığını söyledi. Açıklamasında, “Her şeyi dikkatle gözden geçirdim. İran’ın son teklifi benim için uygun değil. Anlaşma yapma niyetinde olduklarını görüyorum ancak ortaya koydukları çerçeve beni tatmin etmiyor. Kabul edemeyeceğim unsurlar içeriyor” ifadelerini kullandı. Bu sözleriyle Trump, diplomatik sürecin tamamen kapanmadığına işaret etse de mevcut teklifin ciddi revizyonlara ihtiyaç duyduğunu ima etti.

ABD Başkanı’nın İran’a yönelik eleştirileri yeni değil. Daha önce yaptığı açıklamalarda da Tahran yönetiminin geçmiş politikalarını hedef alan Trump, İran’ın yeterince sorumluluk üstlenmediğini ve bedel ödemediğini savunmuştu. Sosyal medya üzerinden yaptığı değerlendirmelerde de son 40 yılı aşkın sürece gönderme yaparak, mevcut teklifin bu tarihsel arka plan göz önüne alındığında yetersiz kaldığını dile getirmişti.

İran cephesinden gelen açıklamalar ise teklifin kapsamına dair farklı bir çerçeve sunuyor. Tahran yönetimi, 14 maddelik planın temel amacının çatışmaları sona erdirmek olduğunu ve teklifin nükleer programla ilgili herhangi bir madde içermediğini belirtti. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ülkesinin şu aşamada nükleer konular üzerine yeni bir müzakere yürütmediğini açıkça ifade etti. Bu durum, taraflar arasındaki temel anlaşmazlık noktalarından birinin nükleer faaliyetler olduğu yönündeki değerlendirmeleri güçlendiriyor.

Öte yandan Trump’ın röportajında yalnızca İran meselesi değil, İsrail iç siyasetine dair dikkat çekici mesajlar da yer aldı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hakkında konuşan Trump, devam eden yolsuzluk ve rüşvet davalarına rağmen Netanyahu’ya açık destek verdi. Trump, İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’a çağrıda bulunarak Netanyahu için af talebini yineledi.

Trump, açıklamasında Netanyahu’nun savaş döneminde görev yapan bir lider olduğuna dikkat çekerek, “Cumhurbaşkanınıza söyleyin, Bibi’yi affetsin. O bir savaş zamanı başbakanı. Ben ve Bibi olmasaydık İsrail olmazdı” şeklinde konuştu. Bu sözler, hem ABD-İsrail ilişkilerinin siyasi boyutuna hem de Trump’ın Netanyahu ile olan yakın ilişkisine işaret etti.

Gelişmeler, Orta Doğu’daki diplomatik dengelerin hassasiyetini bir kez daha gözler önüne seriyor. İran’ın çatışmaları sonlandırmaya odaklandığını belirttiği teklif ile ABD’nin daha geniş kapsamlı beklentileri arasındaki fark, taraflar arasında henüz ortak bir zemin bulunamadığını gösteriyor. Özellikle nükleer faaliyetlerin müzakere dışında tutulması, Washington açısından önemli bir eksiklik olarak değerlendiriliyor.

Trump’ın açıklamaları, ABD’nin İran politikasında sert tutumun devam edebileceğine işaret ederken, diplomatik kapının tamamen kapanmadığını da ortaya koyuyor. Ancak mevcut şartlarda tarafların anlaşmaya varabilmesi için teklifin kapsamı ve içeriği üzerinde ciddi değişiklikler yapılması gerektiği anlaşılıyor.

Bölgedeki gelişmeler yalnızca ABD ve İran’ı değil, aynı zamanda İsrail başta olmak üzere birçok ülkeyi doğrudan etkiliyor. Trump’ın aynı röportajda hem İran teklifine mesafeli yaklaşması hem de Netanyahu’ya güçlü destek vermesi, Washington’un bölgedeki stratejik önceliklerini yeniden gündeme taşıdı.

Önümüzdeki süreçte İran’ın teklifinde değişikliğe gidip gitmeyeceği ve ABD’nin nasıl bir karşı adım atacağı merak konusu olmaya devam ediyor. Diplomatik temasların sürmesi halinde, tarafların daha kapsamlı ve karşılıklı beklentleri karşılayan bir anlaşma zemini araması bekleniyor.

ABD ve İsrail tarafından İran’a yönelik düzenlenen saldırıların ardından yapılan görüşme, bölgedeki tansiyonun arttığı bir dönemde gerçekleşti. Beyaz Saray, Trump’ın ayrıca İngiltere ve Kuveyt liderleriyle de temas kurduğunu duyurdu.

Körfez’deki gelişmeler ele alındı

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran da görüşmeye ilişkin bilgi verdi. Duran, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Trump’ın telefon görüşmesinde İran ve Körfez bölgesindeki son durumun kapsamlı şekilde değerlendirildiğini belirtti. Açıklamada, bölgedeki güvenlik gelişmeleri ve güncel durumun iki lider tarafından ele alındığı ifade edildi.

ABD ve İsrail’den İran’a geniş çaplı saldırı

İran ile ABD arasındaki diplomatik temaslar sürerken, İsrail ve ABD sabah saatlerinde İran’a yönelik ortak bir askeri operasyon başlattı. İsrail Savunma Bakanlığı, operasyonun “önleyici saldırı” niteliğinde olduğunu açıkladı. ABD Başkanı Trump ise saldırıyı “büyük bir operasyon” olarak tanımladı.

Operasyon kapsamında başkent Tahran başta olmak üzere İsfahan, Kerec, Kum, Tebriz, Buşehr ve Kirmanşah dahil olmak üzere 24 eyalette çeşitli hedeflerin vurulduğu bildirildi.

İran: 201 kişi hayatını kaybetti

İran Kızılayı’nın verdiği bilgilere göre saldırılarda şu ana kadar 201 kişi yaşamını yitirirken, 747 kişi de yaralandı. İran ordusu ise saldırılara karşılık olarak İsrail’e balistik füzeler ve insansız hava araçlarıyla karşılık verdiğini açıkladı.

Ayrıca İran’ın, ABD’ye ait askeri unsurların bulunduğu Bahreyn, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar ve Ürdün gibi ülkelerdeki bazı hedeflere yönelik füze ve kamikaze insansız hava aracı saldırıları düzenlediği de bildirildi.

Orta Doğu’da yaşanan bu gelişmeler, bölgedeki güvenlik risklerini artırırken uluslararası diplomasi trafiğini de hızlandırdı.

İran: Hamaney güvenli bir lokasyonda

İran tarafından yapılan resmi açıklamada, ülkenin dini liderinin saldırılar sırasında Tahran’da olmadığı ve güvenlik gerekçesiyle korunaklı bir bölgede bulunduğu belirtildi. Uluslararası haber ajansı Reuters da Hamaney’in saldırılarda hedef alınmadığını ve güvende olduğunu aktardı.

Tahran’da patlamalar, Mehrabad Havaalanı hedef alındı

İsrail’in saldırı açıklamasının ardından Tahran’ın doğu ve batı kesimlerinde art arda patlama sesleri duyuldu. Yerel kaynaklar, başkentteki stratejik noktalardan biri olan Mehrabad Havalimanı’nın da saldırıların hedeflerinden biri olduğunu bildirdi.

Patlamaların ardından bazı bölgelerde iletişim altyapısının zarar gördüğü, cep telefonu hatlarında kesintiler yaşandığı ve internet bağlantısının ciddi şekilde zayıfladığı ifade edildi.

ABD ile koordinasyon iddiası

İsrail basınında yer alan haberlere göre, saldırının ABD ile koordinasyon içinde gerçekleştirildiği öne sürüldü. Kanal 12’ye konuşan ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya yakın olduğu belirtilen kaynaklar, operasyonun ortak planlama çerçevesinde yürütüldüğünü iddia etti.

İddialara göre saldırının ilk hedefleri arasında İran Cumhurbaşkanlığı Konutu da yer aldı. İsrail medyası, savaş uçaklarının bu bölgeyi hedef aldığını duyurdu.

İsrail’de alarm durumu: Okullar tatil edildi

Saldırıların ardından İsrail yönetimi ülke genelinde güvenlik önlemlerini artırdı. Olası misilleme ihtimaline karşı siren sistemleri devreye alınırken, halktan evlerinde kalmaları istendi.

Yetkililer, güvenlik riskleri nedeniyle okulların tatil edildiğini ve ülke genelinde acil durum önlemlerinin uygulamaya konulduğunu açıkladı.

Tahran’da kritik noktalara roket isabet etti iddiası

Bölgeden gelen ilk bilgilere göre, patlamaların başkentin merkezi bölgelerinde meydana geldiği aktarıldı. Al Arabiya, Tahran’da güçlü patlamaların yaşandığını duyururken, Fars Haber Ajansı ise hükümet binalarına yakın konumda bulunan Üniversite Caddesi ve Cumhuriyet bölgesine çok sayıda roketin isabet ettiğini öne sürdü.

Bu gelişmeler, iki ülke arasında uzun süredir devam eden gerilimin sıcak çatışmaya dönüşebileceği yönündeki endişeleri artırdı.

İsrail: “Tehditleri ortadan kaldırmak için harekete geçtik”

İsrail Savunma Bakanı tarafından yapılan açıklamada, ülkenin güvenliğine yönelik riskleri bertaraf etmek amacıyla İran’a karşı önleyici bir askeri operasyon başlatıldığı ifade edildi. Açıklamada, saldırının olası tehditleri engellemeye yönelik olduğu vurgulandı.

Kudüs’te sirenler çaldı, halka uyarı yapıldı

Öte yandan, Reuters’a konuşan görgü tanıkları, Kudüs’te siren seslerinin duyulduğunu belirtti. İsrail ordusu ise bu sirenlerin, olası hava saldırılarına karşı halkı hazırlamak amacıyla devreye alındığını açıkladı.

Yetkililer, vatandaşlardan evlerinde kalmalarını, toplu alanlardan uzak durmalarını ve mümkünse uzaktan çalışmaya geçmelerini istedi.

Beyaz Saray’ın olası senaryolara yönelik değerlendirmesi

Daha önce Beyaz Saray yetkililerinin, İran’a yönelik bir askeri müdahalede İsrail’in ilk adımı atmasının siyasi açıdan daha avantajlı olabileceğini değerlendirdiği öne sürülmüştü. Bu senaryoya göre, İsrail’in başlatacağı bir operasyon sonrası İran’ın misilleme yapmasının, ABD kamuoyunun olası bir Amerikan müdahalesine desteğini artırabileceği iddia edilmişti.

ABD Büyükelçiliği personeline tahliye izni verdi

Artan güvenlik riskleri nedeniyle ABD’nin İsrail Büyükelçiliği, zorunlu görevi bulunmayan personel ve ailelerine ülkeyi terk etme izni verdi. Açıklamada, güvenlik durumuna bağlı olarak seyahat kısıtlamalarının genişletilebileceği belirtildi.

Ayrıca, diplomatik personel ve ailelerinin, ticari uçuşların devam ettiği süreçte ülkeden ayrılma seçeneklerini değerlendirmeleri tavsiye edildi.

Toplantı sonrasında yapılan açıklamada, tarafların diplomatik çözüm arayışını sürdürdüğü ve müzakerelerde önemli ilerleme sağlandığı ifade edildi.

Dördüncü tur Viyana’da yapılacak

Ummanlı Bakan el-Busaidi, görüşmelerin yapıcı geçtiğini belirterek teknik düzeydeki temasların önümüzdeki hafta Viyana’da devam edeceğini açıkladı. Bu gelişme, iki ülke arasında uzun süredir devam eden gerilime rağmen diplomatik temasların sürdüğünü ortaya koydu.

Yetkililer, tarafların kendi başkentlerinde yapacağı değerlendirmelerin ardından yeni müzakere turunun başlayacağını belirtti.

Nükleer müzakereler saldırılar sonrası yeniden başladı

ABD ile İran arasındaki görüşmeler, İsrail ve ABD’nin Haziran 2025’te İran’a yönelik saldırılarının ardından kesintiye uğramıştı. Süreç, başta Türkiye olmak üzere bölge ülkelerinin diplomatik girişimleri ve Umman’ın arabuluculuğu sayesinde yeniden başlatıldı.

Taraflar ilk olarak 6 Şubat’ta Umman’da dolaylı görüşmeler gerçekleştirdi. Daha sonra müzakereler Cenevre’de devam etti ve üçüncü tur görüşmeler yaklaşık üç saat süren oturumlarla tamamlandı.

Tarafların temel talepleri farklılık gösteriyor

İran, nükleer programını uluslararası sınırlamalar çerçevesinde sürdürme karşılığında ekonomik yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor. Buna karşılık ABD, İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen sonlandırmasını ve mevcut yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarını ülke dışına çıkarmasını istiyor.

Bu temel görüş ayrılıkları, müzakerelerin en kritik başlığını oluşturuyor.

ABD donanması bölgedeki varlığını artırdı

Diplomatik temaslar devam ederken, ABD Donanması bölgedeki askeri varlığını güçlendirdi. Açık kaynaklara göre ABD’nin, Akdeniz, Umman Denizi ve Basra Körfezi çevresinde toplam 23 savaş gemisi bulunuyor.

Bu konuşlandırma kapsamında uçak gemileri, muhripler, lojistik destek gemileri ve kıyı muharebe gemileri görev yapıyor. Bu askeri unsurlar, ABD’nin bölgedeki operasyonel kapasitesini ve caydırıcılığını artıran önemli unsurlar arasında yer alıyor.

Uzmanlar, artan askeri hareketlilik ile diplomatik görüşmelerin eş zamanlı yürütülmesinin, tarafların hem müzakere hem de caydırıcılık stratejisini birlikte sürdürdüğünü gösterdiğini değerlendiriyor.